قسمت اول از مقاله دوم

اصطلاح مشياح (mashiah) در اين مفهوم خاص معادشناختى در کتب مقدس عبرى يافت نمى‏شود . کتاب اشعياى نبى باب 45، آيه 1; کوروش دوم پادشاه ايران را "تدهين شده‏ى" خداوند مى‏خواند زيرا به وضوح وسيله‏اى برگزيده از جانب خداوند بود که اجازه داد تبعيديان بنى‏اسرائيل از امپراطورى بابل به بيت المقدس باز گردند . چه بسا فرد با به کارگيرى اصطلاحات متاخرتر، از لحاظ فنى، در انتساب تاريخى رويدادها، دچار خطا شده، و متون مقدسى را که عصرى طلايى در آينده، گرد هم آمدن تبعيديان، بازگشت‏خاندان داوود، بازسازى بيت المقدس و معبد حضرت سليمان، دوره‏ى صلح که در آن گرگ و بره کنار هم قرار مى‏گيرند و غيره را پيش بينى مى‏کنند به عنوان "مسيحا باورى" توصيف کند .

اين گونه است که ماهيت مسيحا باورى در دوره‏هاى رنج و ناميدى شکل مى‏گيرد و شکوفا مى‏شود . وضعيت موجود مطلوب، نيازمند منجى نيست اما بايد تداوم يافته يا تجديد شود (مثلا با آيينهاى تجديد کننده‏ى دوره‏اى يا چرخه‏اى) . هنگامى که وضعيت موجود کاملا نامطلوب باشد، مسيحا باورى به عنوان يکى از پاسخهاى ممکن مطرح مى‏شود: اطمينان به يک نظم مطلوب طبيعى، اجتماعى، و تاريخى (و اين اطمينان در اسرائيل بسيار قوى بود، زيرا مبتنى بر وعده‏ى خداوند بود که در زمره‏ى تعهدات ازلى وى جاى گرفته بود) که در افق آينده‏اى آرمانى خود را نشان مى‏دهد . همان طور که در شرحهاى انجيل به وفور يافت مى‏شو، قبلا در دورانهاى مذکور در انجيل وضعيت موجود عموما نامطلوب تلقى مى‏شد (پادشاهان ظالم و گناهکار، تجاوزات دشمن، شکست‏ها) و در نتيجه انديشه‏هاى مربوط به نظم آرمانى تحت فرمانروايى آرمانى خاندان داوود شروع به تبلور کرد .

با ويران شدن نخستين معبد سليمان (587/586 پيش از ميلاد)، تبعيد بابليها، و بازگشت متعاقب به سرزمين اسرائيل تحت فرمانروايى کورش، که "اشعياى دوم" آن واقعه را به عنوان نظام مسيحايى گرامى داشته است، گرايش به نگاه به سوى کاميابى آينده شدت يافت . اما اين نجات "مسيحايى" به ياس غم‏انگيزى تبديل شد . آزار و اذيت‏شديد تحت‏حکومت آنتيوخس (1) چهارم (از 175 تا 163 پيش از ميلاد) فرمانرواى سلوکيه در سوريه نيز منجر به ظهور اميدهاى مسيحايى مربوط به آخرت گرديد، همانگونه که کتاب دانيال که تدوين آن عموما به همان زمان بر مى‏گردد گواه بر آن است . اما نجات بزرگ ناشى از پيروزى مکابيان نيز، در دراز مدت، به ياسى غم‏انگيز تبديل شد .